Hiện tượng bọt rong trong ruộng lúa chủ yếu xuất hiện ở giai đoạn sau khi sạ từ 5-15 ngày, đặc biệt phổ biến trong vụ Hè Thu. Nguyên nhân đến từ nhiều yếu tố kết hợp.
1. Rơm Rạ Phân Hủy Sau Khi Làm Đất
Sau vụ Đông Xuân, nhiều ruộng được cày vùi rơm rạ xuống bùn. Khi đưa nước vào ruộng để chuẩn bị sạ, rơm rạ bắt đầu phân hủy trong môi trường yếm khi (thiếu oxy).Quá trình phân hủy này tạo ra nhiều khí và chất hữu cơ, làm nước trong ruộng bị đục và sinh ra các mảng bọt nổi trên mặt nước, tạo điều kiện cho rong và tảo phát triển mạnh.
2. Nước Ruộng Tù Đọng - Ít Lưu Thông
Ở nhiều ruộng thấp hoặc ruộng không bằng phẳng, nước dễ bị tù đọng lâu ngày.- Trong môi trường nước đứng:
- Hàm lượng oxy hòa tan thấp
- Chất hữu cơ tích tụ nhiều
- Rong tảo sinh trưởng mạnh
Những điều kiện này rất thuận lợi cho rong nhớt và tảo lục phát triển nhanh, tạo thành lớp rong trên mặt ruộng
3. Bón Phân Sớm - Dư Dinh Dưỡng
Khi đó:
- Lúa còn yếu, chưa hấp thu được nhiều dinh dưỡng
- Phân dư trong nước trở thành nguồn thức ăn cho rong và tảo
- Điều này khiến rong phát triển nhanh, cạnh tranh dinh dưỡng với cây lúa
4. Thời Tiết Nắng Nóng Đầu Vụ
Vụ Hè Thu thường có:
- Nhiệt độ cao
- Ánh nắng mạnh
- Nước ruộng ấm
Đầy là điều kiện lý tưởng để tảo và rong sinh trưởng nhanh, khiến hiện tượng bọt rong xuất hiện nhiều hơn.
Bọt Rong Ảnh Hưởng Thế Nào Đến Cây Lúa?
Ở mức độ nhẹ, rong mỏng trên mặt nước đôi khi giúp che ánh sáng, hạn chế cỏ dại mọc.
Tuy nhiên, nếu để rong phát triển dày sẽ gây nhiều tác hại:
1 Giảm khả năng quang hợp: Rong phủ kín mặt ruộng khiến ánh sáng không xuyên xuống được, làm cây lúa quang hợp kém.
2 Thiếu oxy cho rễ lúa: Rong dày làm cản trở quá trình trao đổi oxy trong đất, khiến rễ lúa phát triển yếu.
3 Cạnh tranh dinh dưỡng: Rong và tảo hấp thụ dinh dưỡng trong nước, khiến cây lúa khó hấp thu phân bón.
4 Làm chết lúa non: Ở những vùng ruộng trũng hoặc nước sâu, rong dày có thế bao phủ mầm lúa, làm cây lúa non thiếu oxy và chết từng đám. Đặc biệt ở giai đoạn lúa đẻ nhánh, rong nhớt bám quanh thân lúa có thể làm giảm khả năng đẻ nhánh, khiến lúa sinh trưởng kém.
Một Số cách xử lý rong trên ruộng lúa
Khi ruộng xuất hiện bọt rong, bà con có thể áp dụng một số biện pháp sau:1 Biện pháp cơ học
- Dùng máy bơm nước áp lực để phá lớp rong
- Khuấy nước cho rong tan ra
- Vớt rong ra khỏi ruộng
2 Quản lý nước
- Tháo bớt nước trong ruộng
- Thay nước mới để giảm chất hữu cơ
- Tránh để nước tù đọng lâu ngày
3 Bón phân hợp lý
- Không bón phân quá sớm
- Bón cân đối NPK
- Tăng cường kali để giúp lúa cứng cây
4 Sử dụng chế phẩm hoặc thuốc xử lý rong
Trong trường hợp rong phát triển mạnh- Sử dụng vôi bột để cải thiện môi trường nước
- Dùng chế phẩm chúa đồng để hạn chế rong tảo
- Những biện pháp này cần thực hiện đúng liều lượng và theo hướng dẫn kỹ thuật.
Giải Pháp Lâu Dài - Phòng Hơn Chống
Để hạn chế rong xuất hiện ngay từ đầu vụ, bà con nên chú ý- Cày vùi và xử lý rơm rạ trước khi sạ
- Làm đất kỹ, san phẳng mặt ruộng
- Không để nước ruộng tù đọng
- Bón Phân cân đối và đúng thời điểm
Hiện tượng bọt rong trong ruộng lúa vụ Hè Thu chủ yếu do rơm rạ phân hủy, nước ruộng tù đọng, bón phân sớm và thời tiết nắng nóng. Nếu không xử lý kịp thời, rong có thể làm lúa thiếu oxy, giảm đẻ nhánh và thậm chí chết lúa non
Chủ động quản lý nước, xử lý rơm rạ và bón phân hợp lý chính là giải pháp quan trọng giúp bà con bảo vệ ruộng lúa ngay từ đầu vụ.